Những gì cần biết về Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn

Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn (Present Perfect Continuous) là một trong những chủ điểm ngữ pháp quan trọng đối với người học tiếng Anh. Bài viết này The IELTS Workshop sẽ hệ thống hóa toàn bộ kiến thức về thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn, từ công thức, cách dùng cho đến cách phân biệt với thì hiện tại hoàn thành, giúp bạn tự tin làm chủ nó.

1. Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn là gì?

Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn (Present Perfect Continuous) được dùng để diễn tả một hành động hoặc sự việc bắt đầu trong quá khứ, kéo dài liên tục đến hiện tại, và có thể vẫn đang tiếp diễn hoặc vẫn còn để lại ảnh hưởng đến hiện tại.

Ví dụ: I have been waiting for the bus for 30 minutes. (Tôi đã đợi xe buýt được 30 phút rồi.)
→ Phân tích: Hành động “đợi” bắt đầu 30 phút trước, kéo dài liên tục trong 30 phút và ngay tại thời điểm nói, tôi vẫn đang tiếp tục đợi.

2. Công thức thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn (Present perfect continuous)

2.1. Câu khẳng định

S + have/ has + been + V-ing

S (subject): chủ ngữ
Have/ has: trợ động từ
Been: phân từ II của “to be”
V-ing: Động từ thêm “-ing”

* Chú ý:

S = I/ We/ You/ They + have
S = He/ She/ It + has

Ví dụ:

She has been watching too much television lately. (Cô ấy đã xem quá nhiều ti vi)

I have been studying English for 12 years. (Tôi đã học Tiếng Anh được 12 năm)

2.2. Câu phủ định

S + have/ has + not + been + V-ing

Với câu phủ định ta chỉ cần thêm “not” ngay sau trợ động từ “have/ has”

* Lưu ý:

haven’t = have not
hasn’t = has not

Ví dụ:

I haven’t been studying English for 6 years. (Tôi không học tiếng Anh được 6 năm rồi)

He hasn’t been watching films since last year. (Anh ấy không xem phim từ năm ngoái)

2.3. Câu nghi vấn

(WH) + Have/ has + S + been + V-ing?

Trả lời:

Yes, I/ we/ you/ they + have
No, I/ we/ you/ they + haven’t

Yes, he/ she/ it + has
No, he/ she/ it + hasn’t

Với câu nghi vấn ta chỉ cần đảo trợ động từ “have/ has” lên trước chủ ngữ.

Ví dụ:

What have you been doing for the last 20 minutes? (Bạn đã làm gì 20 phút trước)
- I’ve been doing my homework (Tôi đã làm bài tập về nhà)

Have you been waiting here for 3 hours? (Bạn đã chờ 3 tiếng đồng hồ)
- Yes, I have (Đúng vậy)

3. Cách sử dụng thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn

Có 2 cách dùng chính mà bạn cần nắm vững:

Cách dùng 1: Nhấn mạnh sự liên tục của hành động bắt đầu trong quá khứ và vẫn còn tiếp diễn ở hiện tại.

Ví dụ:

She has been working at that company since 2015. (Cô ấy đã và đang làm việc tại công ty đó từ năm 2015.)

How long have you been learning to play the guitar? (Bạn đã học chơi guitar được bao lâu rồi?)

Cách dùng 2: Diễn tả một hành động vừa mới kết thúc và kết quả của nó vẫn còn thấy rõ ở hiện tại.

Trong trường hợp này, hành động không còn tiếp diễn nhưng dấu hiệu, kết quả của nó thì vẫn còn.

Ví dụ:

The ground is wet because it has been raining. (Mặt đất ẩm ướt vì trời vừa mới mưa.)
→ Hành động “mưa” đã dừng, nhưng kết quả “mặt đất ướt” vẫn còn đó.
Why are your clothes so dirty? – I have been gardening. (Tại sao quần áo của bạn bẩn thế? – Tôi vừa mới làm vườn.)

4. Dấu hiệu nhận biết của thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn

Trạng từ	Vị trí cụm từ	Ví dụ
All + thời gian(all the afternoon…)	Thường đứng cuối câu	My father has been scolding me all day. (Bố tôi mắng tôi cả ngày)
Since + mốc thời gian	Thường đứng giữa câu	We have been working since early morning. (Chúng tôi làm việc từ sáng sớm)
for + N (quãng thời gian): trong khoảng. (for months, for years…)	Đầu hoặc cuối câu	My father has been doing housework for 1 hour. (Bố tôi đã và đang làm việc được 1 tiếng rồi)
for the whole + N (chỉ thời gian)	Thường đứng cuối câu	Rose has been driving his car for the whole day. (Rose đã lái xe cả ngày rồi)

Xem thêm: Since và For trong tiếng Anh

5. Phân biệt thì hiện tại hoàn thành và thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn

Hiện tại hoàn thành

Hiện tại hoàn thành tiếp diễn

1. Nhấn mạnh đến tính kết quả của một hành động.
Ex: I have read this book three times (Tôi đã đọc cuốn sách này ba lần).

2. Thì hiện tại hoàn thành được sử dụng trong một số công thức sau:
Ex:
– I have been to Japan twice (Tôi đã đến Nhật Bản)
– He has just finished (Anh ấy vừa hoàn thành)
– I have never seen her before (Tôi chưa bao giờ gặp cô ấy trước đây)

3. Signal Words: Ever, never, already, for, since, recently, already.

1. Nhấn mạnh tính liên tục của một hành động
Ex: She has been waiting for him all her lifetime. (Cô ấy đã chờ đợi anh ấy suốt cả cuộc đời mình.)

2. Được sử dụng trong một số công thức sau:
– I have been running all morning (Tôi đã chạy cả buổi sáng)
– How long have you been playing the piano? (Bạn đã chơi piano được bao lâu rồi)
– She has been teaching here for about 15 years

3. Signal Words:All day long, since, for, how long, all the morning, all the afternoon…

Xem thêm kiến thức về thì hiện tại:

Tạm kết

Hi vọng với những chia sẻ của bài viết trên đây sẽ giúp bạn nắm vững kiến thức và cách phân biệt thì hiện tại hoàn thành cùng thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn một cách tốt nhất. Chúc các bạn luôn học tốt và thành công trên con đường học tập của mình!

Tham khảo 12 thì trong tiếng Anh và Tổng hợp Ngữ pháp tiếng Anh thi THPT quốc gia do The IELTS Workshop tổng hợp để nhận nhiều kiến thức bổ ích hơn nữa nhé! Nắm chắc ngay các kiến thức cơ bản ngữ pháp trong tiếng Anh chỉ sau khóa học Freshman của The IELTS Workshop.